Μαρινάτα ψάρια - σαβόρ, με αλισμαρί (δενδρολίβανο) σκόρδο και ξύδι! Μια Σαντορινιά Παράδοση!!!

Σύμφωνα με την παράδοση ο άνθρωπος προσπαθεί διαχρονικά να προσαρμοσθεί με τα δεδομένα της εποχής του.

Στις παλαιότερες εποχές, και αναφερόμαστε για το νησί της Σαντορίνης, ο άνθρωπος ζούσε με τα αυτά που του προσέφερε ο τόπος του.
Και ποια είναι αυτά; Είναι τα τοπικά προϊόντα της γης: κριθάρι (που έκαναν τις περιβόητες κριθαροκουλούρες, όσοι μπορεί να τις θυμούνται).

Γιαπράκια Σαντορίνης! Οι παραδοσιακοί ντολμάδες του νησιού!!!

Τα Γιαπράκια της Κυρά-Βαρβάρας 
Μια παλιά παραδοσιακή συνταγή της Σαντορίνης από τρυφερά φύλλα γούλας (λαχανίδας) ή και του κουνουπιδιού, τα οποία γεμίζουμε με ρύζι κατά προτίμηση γλασέ. 
Πιο παλιά μάλιστα, οι παλαιότεροι έβαζαν και ένα χάραμα (κομμάτι) παστό λαρδί, για να δώσει το δικό του άρωμα στα γιαπράκια.

Φανταστικό κουρκούτι για μπακαλιάρο και μυστικά για το ξαλμύρισμα

Βήμα 1ο:
Καλό ξέπλυμα
Ξεπλένουμε το μπακαλιάρο καλά και απομακρύνουμε τρίβοντάς τον με τα χέρια το αλάτι με το οποίο είναι καλυμμένος. 
Στη συνέχεια τον κόβουμε σε κομμάτια.
Βήμα 2ο:
Η σωστή προετοιμασία για το ξαλμύρισμα
Βάζουμε τα κομμάτια του μπακαλιάρου μέσα σε ένα μπολ γεμάτο με κρύο νερό, με την πέτσα να είναι προς τα πάνω.

Λαχανοντολμάδες νηστίσιμοι!!!

Ξεκινήσαμε να κάνουμε τα νοστιμότατα γιαπράκια της Σαντορίνης, αλλά στην πορεία μας αλλάξαμε θέση, ένεκα του ότι, κατά την δεδομένη στιγμή που θέλαμε να τα φτιάξουμε δεν βρήκαμε την ανάλογη γούλα, δηλαδή, την πράσινη λαχανίδα, που χρησιμοποιούμε.
Μάλιστα οι παλαιότεροι κάτοικοι της Σαντορίνης, αλλά και σε περίοδο μη νηστείας, αρκετοί έβαζαν μέσα σ΄ αυτά  ένα χάραμα, δηλαδή, ένα κομμάτι παστό λαρδί, για να δώσει το δικό του άρωμα στα προαναφερόμενα γιαπράκια!

Μουσακάς Σαντορινιός

Υλικά για 8 μερίδες μουσακά με Σαντορινιό άρωμα:

Για τη βάση:

• 3-4 σαντορινιές μελιτζάνες άσπρες
  
• 3-4 πατάτες
• 3-4 κολοκυθάκια στρογγυλά
• λίγο λάδι για το άλλειμα των λαχανικών πριν το ψήσιμο

Για τον κιμά:

• 750γρ. κιμά μοσχαρίσιο

Μπακαλιάρου εγκώμιο! Ένα νοστιμότατο ψάρι!!!!!!

Το τι το πώς και το πότε του μπακαλιάρου. 
Ο βακαλάος, μπακαλιάρος ή μπακαλιέρος, είναι μερικά από τα ονόματα που δίνουν σε διάφορα μέρη της Ελλάδας στο ψάρι το οποίο στα μέρη μας καταφθάνει ήδη παστωμένο στο αλάτι. 
Ο βακαλάος ως ψάρι του φτωχού λαού, αγαπήθηκε πολύ από τους Έλληνες, που αν και θαλασσινός λαός δεν μπορούσε να απολαύσει εύκολα τα ακριβά ψάρια.

Απενεμήθη στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου ο τίτλος "European Region of Gastronomy 2019"

Στην διάρκεια λαμπρής εκδήλωσης στο ξενοδοχείο “Μεγάλη Βρετανία” , στην Αθήνα, έγινε σήμερα η απονομή του τίτλου "European Region of Gastronomy 2019", στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Την τελετή απονομής της μεγάλης διάκρισης που φέρνει τη γαστρονομία των Κυκλάδων και της Δωδεκανήσου στην κορυφή της Ευρώπης, τίμησαν με

Η παραδοσιακή κουζίνα της Σαντορίνης!!!!!

Μέχρι τη δεκαετία του 1960 – οπόταν η Σαντορίνη απέκτησε ηλεκτρικό ρεύμα – και πριν το ξεκίνημα της ανάπτυξης του Τουρισμού αλλά και της ενσωμάτωσης των Κυκλάδων στην οικονομία της Ελλάδας μέσω της συχνότερης σύνδεσής τους με τον Πειραιά και την Αθήνα, τα νησιά και η Σαντορίνη ήταν αναγκασμένα να ζουν με αυτάρκεια και οι διατροφικές συνήθειες παρέμεναν ίδιες και απαράλλαχτες όπως αιώνες πριν.

Το σουβλάκι κατάγεται από το Αιγαίο και το έψηναν σε καλαμάκια στη Σαντορίνη πριν από 6.500 χρόνια!

Τι έτρωγαν οι Ελληνες το 1.600 π.Χ.; Ο αρχαιολόγος Χρίστος Ντούμας άφησε για λίγο στην άκρη τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στο Ακρωτήρι της Θήρας και μίλησε για τις νοστιμιές που απολάμβαναν οι πρόγονοί μας πριν από 3.500 χρόνια. Η απολαυστική κουβέντα έγινε τον Μάιο του 2014 με την Ευάννα Βενάρδου στην Ελευθεροτυπία:
Αποφλοίωση φάβας με αρχαίες μυλόπετρες

Νηστίσιμη Μηλόπιτα

Σε περιόδους νηστείας μπορούμε να κάνουμε τα ανάλογα γλυκά μας, εξ΄ ίσου απίθανα και γευστικά.

Ένα από αυτά είναι και η φανταστική νηστίσιμη μηλόπιτα την οποία έχουμε κάνει, αλλά και εσείς μπορείτε να φτιάξετε!

Υλικά για την κομπόστα

1 κιλό μήλα κατά προτίμηση μπανανέ

1 φλιτζάνι τσαγιού ζάχαρη

1 φλιτζάνι τσαγιού νερό

Μπακαλιάρος με κορκούτι και σκορδαλιά!!!!

Σύμφωνα με την παράδοσή μας, κατά την ημέρα του Ευαγγελισμού και των Βαΐων, στο ελληνικό τραπέζι κυριαρχεί ο παστός και ξαλμυρισμένος μπακαλιάρος!
Στη περιοχή της Σαντορίνης οι παλαιότεροι στην παρέα τους, τον κρέμαγαν (ως έχει) με ένα σπάγκο από την ουρά και τον ξελούριζαν πίνοντας τις ανάλογες κούπες από κρασί που έφτιαχναν οι ίδιοι, είτε στις κάναβες μετά την δουλειά τους, είτε στα πανηγύρια και τις παρέες τους.

Μαρινάτα ψάρια - σαβόρ, με αλισμαρί (δενδρολίβανο) σκόρδο και ξύδι! Μια Σαντορινιά Παράδοση!!!

Σύμφωνα με την παράδοση ο άνθρωπος προσπαθεί διαχρονικά να προσαρμοσθεί με τα δεδομένα της εποχής του.

Στις παλαιότερες εποχές, και αναφερόμαστε για το νησί της Σαντορίνης, ο άνθρωπος ζούσε με τα αυτά που του προσέφερε ο τόπος του.
Και ποια είναι αυτά; Είναι τα τοπικά προϊόντα της γης: κριθάρι (που έκαναν τις περιβόητες

Συμβουλές και μυστικά που ίσως δεν γνωρίζετε..

Λίγες χρήσιμες συμβουλες και μυστικά που πρέπει να γνωαρίζεται στο χώρο της κουζίνας! Όταν ψήνουμε στη σχάρα φιλέτα ψαριού, όπως γλώσσας, πέρκας κλπ., πολλές φορές σπάνε σε πολλά σημεία και δυστυχώς συχνά διαλύονται. Για να το αποφύγετε, φροντίστε πριν τα βάλετε στη φωτιά να τα λαδώσετε ελαφρά και να τα πασπαλίσετε με τριμμένη φρυγανιά.    
Όταν χρησιμοποιείτε ωμό φρέσκο σπανάκι στις

Για να μην σας ξεχειλίζει το φαγητό απο τη κατσαρόλα!!!

Εμενα παντως πολλες φορες μου εχει τυχει καθως βραζω στη κατσαρολα να ξεχειλισει!!!
Με αυτο το κολπακι σωθηκα. 
Ένας τρόπος να μην γίνεται υπερχείλιση στο νερό ή στο γάλα είναι να τοποθετήσετε μία ξύλινη κουτάλα επάνω στην κατσαρόλα καθώς βράζει . 
Μην σας φαίνεται περίεργο,υπάρχει μια εξήγηση πίσω από αυτό. 
Αυτό γίνεται επειδή το ξύλο σκάει πολλές από τις φυσαλίδες από τη στιγμή που έρχονται σε επαφή με

Ντοματοκεφτέδες ή ψευτοκεφτέδες της Σαντορίνης!!!!!!!

2-3 χοντροκομμένα κρεμμύδια,

1 κιλό ντοματάκια (Σαντορινιά), χοντροκομμένα,

φρέσκο δυόσμο,

1 ποτήρι μπύρα,

5-6 κουταλιές αλεύρι, αλάτι, πιπέρι κανέλα.  
Ανακατεύετε τα υλικά σε ένα μπολ μέχρι να κάνετε ένα μαλακό μείγμα.

Σαντορινιό φάβα - ψευτοκεφτέδες και χλωρό

ΦΑΒΑ ΨΕΥΤΟΚΕΦΤΕΔΕΣ ΚΑΙ ΧΛΩΡΟ η Humburger με Gouda ολλανδίας

( περί Γευσιγνωσίας της Σαντορίνης…..-σε συνέχειες

θα προσπαθήσω να αναδείξω από διάφορες πηγές  τα της γευσινωσίας της Σαντορίνης λεγόμενα.  Χαρακτηριστικότερο όμως και ίσως ξεχωριστή ανάρτηση δεν θα μπορούσε να μην είνα απόσπασμα από το  το κείμενο  από τον Τυποθήρα

H Σαντορίνη πριν γνωρίσει τη μεγάλη τουριστική ανάπτυξη των τελευταίων είκοσι χρόνων που εξασφάλισε στους περισσότερους κατοίκους της μια οικονομική άνεση και μέσω αυτής μιας σημαντικής βελτίωση των συνθηκών ζωής τους, δεν φημίζοταν ούτε για το πλούσιο και εύφορο έδαφός της, ούτε για τα τρεχούμενα νερά της.  Ξερή άνυδρη και τραχιά γη που για την επιβίωση της.  Χρειαζόταν ο Σαντορινιός όμως να επιστρατεύσει εξυπνάδα, φαντασία, ευρηματικότητα και πολύ υπομονή για να εξασφαλίσει το ψωμί το δικό του και της οικογένειας.

Αυτό όμως τον έκανε να σέβεται τη γη και να εκτιμά τον καρπό του ποου με κόβο έβγαζε από τα σπλάχνα της.  Ο Ιησουίτης  Φραγκίσκος Ριchard  γράφει:»το κοινό φαγητό των Σαντορινιών της εποχής, το παξιμάδι, που γινόταν από το κριθάρι, βγάζοντας μονάχα το χοντρό πίτουρο, το έφτιαχναν δύο ή τρεις φορές το χρόνο και παρ όλο που ήταν τόσο μαύρο και σκληρό τα μικρά παιδιά το έτρωγαν με όρεξη…[[…] τα φασόλια, τα κουκιά και τα άλλα όσπρια υπήρχαν σε μεγάλη αφθονία όπως επίσης ο αρακάς, που οι ντόπιοι το έλεγαν άρακα και οι Ιταλοί Favetta, από το οποίο έβγαινε η φάβα που ήταν πολύ γευστική. Μάζευαν επίσης κεχρί, σουσάμι, κολοκύθια , αγγούρια και πεπόνια, καθώς και τα κατσούνια (αγγούρια_) τα οποία διατηρούσαν στο ξύδι όπως και τις μελιτζάνες για όλη τη χρονια.  Τα ντοματάκια ήταν ένα από τα κύρια αγροτικά προιόντα, από τα οποία έφτιαχναν το πελτέ και υπήρχαν στην καθημερινή ζωή των Σαντορινιών.  Το κρέας ήταν τροφή που σπάνια την γεύονταν.  Το φθινόπωρο οι Σαντορινιοί σκότωναν πολλά τρυγόνια ενώ έπιαναν και ορτύκια, ενώ όταν περνούσε η εποχή του κυνηγιού, ψαρεύανε. Το λιτό πιάτο του Σαντορινιού της εποχής αυτής συνόδευε το άριστης ποιότητας κρασί που έβγαινε από τα αμπέλια του νησιού που κααι τότε καλλιεργούσαν.  Και όταν επρόκειτο να γλυκάνουν το στόμα τους αυτό ήταν μια κουταλιά πετιμέζι, καμια μουσταλευρια, λίγα σύκα ξερά και δυο σταφίδες.  […]

Και η γή πάντα ανεπαρκής ως προς την έκταση για να καλύψει ανάγκες σε βασικά γεωργικά προιόντα.  Η έλλειψη τυ νερού έκανε την πληγή μόνιμη. Ότι παρήγαγε ο κάθε νοικοκύρης καάλυπτε δεν κάλυπτε τις ανάγκες του σπιτιού.

Μέσα από τέτοια φτώχεια ο Σαντορινιός έφθασε στο σήμερα. Και καθώς οι συγκυρίες( ναυτιλία, τουρισμός) βελτίωναν το εισόδημά τους αυτό  βελτίωσε και το πιάτο του.  [..]

Έπειτα αφού δοκιμάσαμε και είναι νόστιμο το Hum το humberger τι σημασία έχει και αν προέρχεται από τρελλές αγελάδες;Ύστερα τι τις θες και αυτές τις νερόβραστες μεσογειακές σαλάτες! Μία ρώσικη ή μια του Σεφ με μπόλικη μαγινέζα και κέτσαπ είναι πιο …ιn

[…]Πάντως παρά την εξέλιξη και τον εκσυγχρονισμό στη διατροφή με χαρά βλέπω, χειμώνα καλοκαίρι να στέκονται χρόνια τώρα σταθερά στο πόστο τους στα Φηρά οι χωριάτες. Συμπατριώτες μας Σαντορινιοί, δηλδαδή ποου επιμένουν να καλλιεργούν και να παράγουν όπως παλιά οιπρόγονοί τους, ντοματάκι, κατσούνι, αρακά, κολοκυθάκια, μέλι, άσπρες μελιτζάνες. Και το καλοκαίρι:σύκα, γλυκά σταφύλια, Καρπουζάκι

Και εγώνα σκέφτομαι και να παρακαλώ να μην λείψει αυτό το σκηνικό γιατί εκτός από την ευχαρίστηση για το λαρύγγι μας είναι και μια παρηγορία, ότι ένα κομμάτι της παλιάς Σαντορίνης, μένει ακόμη ζωντανό ανάμεσά μας και ομορφαίνει τη ζωή μας.

 

Και ξεκινάμε λοιπόν:

Εκτός από τις πολύ γνωστές συνταγές και εκτός Σαντορίνης ( φευτοκεφτέδες, Φάβα,) ας κάνουμε μια γύρα σε διάφορες συνταγές της Σαντορίνης  και της Θηρασιάς, έτσι όπως πηγάζουν από διάφορες πηγές, από προσωπικές μαρτυρίες και από οπτιακουστικό υλικό.

Ο σκοπός μου δεν είναι η καταγραφή συνταγών  από πλευράς μαγειρικής αλλά να  κεντρίσω το ενδιαφέρον πολλών έτσι ώστε να αναμοχλεύσουν τα των προγόνων φαγητά γευσεις κ.ο.κ…….Έχω πιάσει πολλές φορές τον εαυτό μου να συνδυάζω παραδοσιακά φαγητά της Σαντορίνης και να τα κρίνω και από μνήμης…. Έχω πει ας πούμε για πχ ότι τα  καλύτερα κρεμμυδερα τα χω φάει από την Κερα –Ρήνη στο Μεγαλοχωριό, και τις καλύτερα βρασμένες καρδαμύδες από τη Ζωή στον Περίβολο. Για τα μελιτίνια θα  αναφερθώ ιδιαίτερως σε άλλη αναφορά…. Χαχα….Η όταν δοκιμάζω ψευτοκεφτέδες, πάντα θα βάλω τον εαυτό μου να ελέγξει αν είναι χοντροκομμένο το κρεμμύδι ή όχι…. Και πόσο βασιλικό έχει……. Η ας πούμε ποιος δεν έχει αναζητήσει σε γάμο της Σαντορίνης το λεγόμενο κουφέτο???( όπως βλέπετε υπάρχει άμεση σχέση  και με τα έθιμα του τόπου).

 Μέσα από το βιβλίο  της Αναπτυξιακής εταιρείας Κυκλάδωων περί "Γευσινησίας -Διατροφικές συνήθειες των Κυκλάδων" γίνεται αναφορά, λοιπόν  στα της Σαντορίνης γευσιγνωστικά και ίσως άγνωστα σε πολλούς:1) Κοπανιά:κοπανώντας κριθαρένια παξιμάδια μαζί με σταφίδες, ένα μείγμα που στη συνέχεια σηματίζεται σε μικρά μπαλάκια που τυλίγονται σε σουσάμι., 2) Χλωρό τυρί:παραδοσιακό ντόπιο τυρι της Σαντορίνης. Συνήθως τρώγεται φρέσκο, . παρασκευάεεται από κατσικίσιο γάλα. οι ντόπιοι το διατηρούν επίσης σε άλμη, οπότε σκληραίνει αισθητά και χρησιμοπιείται για τρίψιμο. Η παραγωγή περιορίζεται σε επίπεδο νοικοκυριου 3) Απόκτι:το ντόπιο παστό χοιρινο της Σαντορίνης. Δεν τυλίγεται ποτέ σε έντερα. Αφού το φιλέτο τεμαχιστεί μένει στο αλάτι για μια ημέρα και μετά βυθίζεται στο ξύδι για τρεις ημέρες. Μετά το βγάζουν από το ξύδι, το στεγνώνουν με πετσέτες και το αλείφουν με κανέλλα για έξι ώρες. στη συνέχεια το αλείφουν με τριμμένο μαύρο πιπέρι , ξερό θρουμπί και άλλη κανέλλα  και το κρεμουν για να ξεραθεί. 4) Φάβα Σαντορίνης:διακρίνεται για το βαθύ κίτρινο χρώμα και τη γεύση της με έντονη την αίσθηση τουξηρού καρπού. χρειάζεται περισσότερη ώρα για να μαγειρευτεί από φάβες άλλων περιοχών. 5) άνυδρες τομάτες:οι τομάτες αυτές εισήχθησαν για πρώτη φορά στο νησί από το εξωτερικό.... Ειναι το γνωστό μας τοματάκι[2] 6) Λευκή μελιτζάνα πανέμορφες μεσαίου μεγέθους μελιτζάνες με νοστιμότατη γλυκιά σάρκα. 7) Κάπαρη, 8 )Αποξηραμένη κάπαρη:μεγάλους βλαστούς που ξεραίνονται στον ήλιο. Μπορεί να τους δει κανείς την άνοιξη  και στις αρχές του καλοκαιριού,άτονα μικρά κιτρινόγκριζα μπαλάκια να ξεραίνονται σε δίσκους στον ήλιο, σε στέγες και ταράτσες του νησιού. Οι πιο πολύ μεγάλοι βλαστοί κόβονται στα δύο και ξηραίνονται όμως η λιαστή κάπαρη αποτελεί τη βάση για ένα από τα πιο αυθεντικά πιάτα της Σαντορίνης:τα δύο κομμάτια ενώνονται, μαγειρεύονται με τομάτα και κρεμμύδια και σερβίρονται παράλληλα με τη φάβα.  10) Γλυκό Κουφέτο:ασπρισμένα αμύγδαλα βρασμένα στο σιρόπι από ντόπιο μέλι. ειναι το παραδοσιακό γλυκό του γάμου. 11)μελιτίνια Σαντορίνης……

Μήπως θέλετε κι άλλα ….

Πάμε

12) Κρεμμυδερά:γεμιστά κρεμμύδια μεγάλα, τα οποία γίνονται όπως τα ντολμαδάκια 13) σκορδομακάρονα Σαντορίνης….( ειδικά με μπόλικη φρέσκια ντομάτα….) ,

Και σε ξεχωριστή ενότητα τα εδέσματα που συναντάμε κυρίως στην Οία:

Συνταγές Οίας:

Φαγητά:

Σποράκια (στην τοπική διάλεκτο Σποράτζα) και Καμπούνια: βραστά χόρτα με λάδι και λεμόνι 

(Σποράκια και Καμπούνια= είδη χόρτων που φυτρώνουν στην περιοχή της Κυρά-Παναγιάς της Οίας)

Καραβόλοι: σαλιγκάρια με ρύζι

Αραντό: πηχτός αλευροχυλός για σπιτικό μανεστράκι σε σχήμα κομπάκια  (φαγητό της Κατοχής)

Αθερινόπιτα: σφουγγάτο αθερίνας με αλεύρι, ντομάτα, κρεμμύδι και δυόσμο

Στραπατσάδα: σφουγγάτο ντομάτας με αυγό 

Απανωμερίτικο ιμάμ: πατάτες, κολοκύθια και μελιτζάνες, τηγανητα κομμένα σε φέτες και περιχυμένα με σκορδοσάλτσα ντομάτας

Πανήγυρη: κρέας μοσχάρι κοκκινιστό με πατάτες κατσαρόλας  

Λαμπριάτης: κατσίκι στο φούρνο (φαγητό της Κυριακής του Πάσχα)

Κατσικόσουπα: σούπα απο κεφαλόποδα κατσικιού (φαγητό της Αναστασης, του Μεγάλου Σαββάτου)

Γλυκά: 

Μελιά (στην τοπική διάλεκτο Μεγιά): τσουρέκι με τυρί και με βάση από φύλλο (Πασχαλινό γλυκό)

Παστελόσυκα: φουρνισμένα αποξηραμένα σύκα πασπαλισμένα με σουσάμι και κανέλλα

Σίκαμνο: γλυκό κουταλιού βατόμουρο (*σίκαμνο= ποικιλία βατόμουρου που φυτρώνει στη Φοινικιά της Οίας και την ονομάζουν "σίκαμνο")

Απανωμερίτικα μπαντεμάκια: (πολύ παλιά συνταγή σχεδόν ξεχασμένη) είδος σπιτικού φοντάν με πάστα αμύγδαλου, κακάο και ζάχαρη.

H Ανάρτηση αυτή συνεχίζεται με επιπλέον επισημάνσεις, ιστορικές - λαογραφικές! ….. Περιμένουμε και άλλες παλιές ξεχασμένες συνταγές, Περιμένουμε και τυχόν ιστορικά βίντεο!! Και οτιδήποτε κρίνετε εσεις  αναγκαίο για να ενταχθεί στο γευσιγνωστικό χάρτη της Σαντορίνης. Φυσικά ξεχωριστή θέση θα έχει και η Ιστορία του κρασιού στη Σαντορίνη.

---

1. [1] Τυποθήρας:τεύχος 3^ο Ιούνιος 1998-Τριμηναίο Μαθητικό περιοδικό του Γυμνασίυ Θήρας,

[2] Από το περιοδικό E-Gourmet της Ελευθεροτυπίας ( Οκτώβριος 2003) γίνεται αναφορά σκαι στο ντοματάκι Σαντορίνης σύμφωνα με την οποία πρωτοήλθε στην Ελλάδα το 1818, ενώ οι παλιοί λένε ότι ήρθε από την περιοχή του Σουέζ σαν αντάλλαγμα της ελαφρόπετρας της θηραικής που χρησιμοποιήθηκε για τη διώρυγα. Το ντοματάκι τα πήγε τόσο καλά που στις αρχές του 20^ου αιώνα καλλιεργούσαν στο νησί 20.000 στρέμματα και λειτουργούσαν 14 εργοστάσια ντομάτας.

  Πηγή από i.p.s.